Vorige week hoorde ik op de radio een item over relatietherapie. Over gratis cursussen die door sommige gemeentes worden aangeboden voor stellen die uit elkaar dreigen te gaan. Over de inhoud van de cursus werd niet meer gezegd dan dat het over communiceren en conflicthantering gaat, maar op zich een goed initiatief. Als partners elkaar weer weten te vinden dan is er veel gewonnen. Voor de eventuele kinderen, huisdieren, families, het ziekteverzuim, de jeugdzorg, de woningmarkt.
In mijn praktijk merk ik een toename van het aantal cliënten dat eraan denkt om hun relatie te beëindigen of waarvan de partner dit wil of heeft gedaan. Deze cliënten bied ik altijd aan om samen te komen als ze daar beiden voor open staan. Voor het geld hoeven ze het niet te laten, want dat blijft gelijk. En het is niet meteen relatietherapie. Dat kan en dat hoeft niet. En mijn ervaring is dat samen komen sneller tot resultaat leidt.
Ik doe dit omdat je als cliënt naast je geschiedenis altijd je omgeving meebrengt. En ik geloof erin dat verandering bij een individu duurzamer is wanneer de omgeving de verandering begrijpt en ondersteunt. En voelt dat het zelf misschien ook iets te doen heeft. Maar het kan ook gewoon zo zijn: beiden vinden het gewoon fijn als de ander zelf kan ervaren wie die Klaas is waar man- of vrouwlief naartoe gaat.
Oorzaken van relatieproblemen gaan natuurlijk verder dan communiceren. De drijfveren achter elk gedrag (waaronder communiceren) zijn primair gelegen in iemands fysieke en emotionele gevoel van veiligheid: hoe we primair geneigd zijn om te acteren en reageren (te bewegen) vanuit onbewuste vroege, niet zelden super prille, individuele ervaringen rondom veiligheid, gevaar en gehechtheid. Alleen ‘weten’ hoe je anders kunt communiceren en dat kunnen toepassen, is zeker meegenomen, maar dat blijft toch een beetje een pragmatische reparatie aan de oppervlakte. Of, als je het nog stelliger zegt: je vinger blijven drukken op het lek dat zich vanzelf niet zal dichten.
Dat is ook de reden waarom ik me, naast IFS, aan het verdiepen blijf in Somatic Experiencing en Deep Brain Reorienting. Want the story is in the detail. Minieme veranderingen in mimiek, houding, oriëntatie etc. vertellen het eigenlijke verhaal. Met alleen praten kom je er niet. Niet dat er in sessies niet gepraat wordt. Maar het doel van bijvoorbeeld psycho-educatie wat mij betreft niet de ander verrijken met kennis, maar om diens beschermende delen houvast te geven, waardoor ze gerustgesteld kunnen worden, kunnen ontspannen en open staan voor het diepere werk.
Het mooie hiervan is dat partners gaan begrijpen en voelen dat het merendeel van de ellende die zich tussen hen heeft genesteld niet persoonlijk genomen hoeft te worden. Waardoor er meer zachtheid en bereidheid naar zichzelf en elkaar ontstaat. En groeiende hoop op dat het goed gaat komen.